Anonim Şirketlerde Genel Kurul Toplantısının Yapılamayacağı Durumlar
Anonim ortaklık genel kurul toplantısının yapılmaması hangi durumlarda söz konusudur? Anonim şirketlerde GK toplantıları, Türk Ticaret Kanunu (TTK) ve Anonim Şirketlerin GK Toplantılarının Usul ve Esasları ile Bu Toplantılarda Bulunacak Bakanlık Temsilcileri Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde yapılmalıdır. Belirli durumlarda ise GK toplantısının ifa edilmesi hukuken mümkün değildir. Bu haller aşağıda başlıklar halinde açıklanmaktadır.
1.Toplantıda Bakanlık Temsilcisinin Bulundurulmaması
Mülga 6762 sayılı eski Ticaret Kanunu, anonim şirketlerin tüm olağan ve olağanüstü GK toplantılarında Bakanlık Komiserinin bulunmasını zorunlu kılmış ve bu şart sağlanmadan alınan kararları geçersiz saymıştır.
Yeni düzenlemede ise Bakanlık Komiseri yerine “Bakanlık Temsilcisi” ifadesi kullanılmaktadır. Ancak bu zorunluluk her GK toplantısı için geçerli değildir. Hangi durumlarda Bakanlık temsilcisinin bulunması gerektiği Yönetmeliğin 32. maddesinde belirtilmiştir.
Buna göre aşağıdaki durumlarda GK toplantısında Bakanlık temsilcisinin bulunması zorunludur:
Bakanlık iznine tabi şirketler
Kuruluşu ve esas sözleşme değişikliği Bakanlık iznine tabi olan şirketlerin tüm GK toplantılarında temsilci bulunmalıdır.
Gündeminde belirli konular bulunan toplantılar
Diğer anonim şirketlerde aşağıdaki konuların görüşüleceği GK toplantılarında temsilci bulunması gerekir:
- Sermaye artırımı
- Sermaye azaltımı
- Kayıtlı sermaye sistemine geçiş
- Kayıtlı sermaye sisteminden çıkış
- Kayıtlı sermaye tavanının artırılması
- Faaliyet konusunun değiştirilmesi
- Birleşme
- Bölünme
- Tür değişikliği
Diğer zorunlu durumlar
Ayrıca şu toplantılarda da Bakanlık temsilcisi bulunmalıdır:
- Elektronik ortamda GK toplantısına katılım sistemi uygulayan şirketlerin toplantıları
- Yurt dışında yapılan tüm GK toplantıları
- Yurt dışında yapılan imtiyazlı pay sahipleri özel toplantıları
- Bu toplantıların ertelenmesi halinde yapılan ikinci toplantılar
Yukarıda sayılanlar dışında kalan GK toplantılarında Bakanlık temsilcisinin bulunması zorunlu değildir.
Örneğin; gündeminde yalnızca yıllık faaliyet raporu, finansal tablolar, kâr dağıtımı veya yönetim kurulu ibrası gibi konular bulunan bir olağan GK toplantısında Bakanlık temsilcisi bulunması gerekmez. Ancak aynı gündeme sermaye artırımı eklenirse temsilci bulundurulması zorunlu hale gelir.
Yönetmeliğin 27. maddesine göre, temsilcinin bulunması gereken bir toplantıda temsilci yoksa GK toplantısı yapılamaz.
Bu durumda toplantıyı açmakla görevli olan:
- yönetim kurulu başkanı
- başkan vekili
- veya bir yönetim kurulu üyesi
toplantının yapılamadığına ilişkin tutanak düzenlemelidir.
2.Çağrısız GK Toplantısı İçin Gerekli Nisabın Sağlanamaması
Türk Ticaret Kanunu, anonim şirketlerde çağrısız GK toplantısı yapılmasına izin vermektedir.
Ancak bunun için önemli bir şart vardır:
👉 Şirket sermayesinin %100’ünü temsil eden pay sahipleri veya temsilcileri toplantıda hazır bulunmalıdır.
Başka bir ifadeyle çağrısız GK için tüm ortakların veya temsilcilerinin toplantıya katılması zorunludur.
Örneğin;
- Şirket sermayesi: 1.000.000 TL
- Pay sayısı: 1.000.000 adet
Eğer ortaklardan biri sadece 1 TL nominal değerli paya sahip olsa bile toplantıya katılmazsa, diğer ortaklar %99,999 oranında payı temsil etse dahi çağrısız GK yapılamaz.
Bu durumda yapılabilecek iki işlem vardır:
- tüm ortakların katılım sağlayacağı başka bir tarihte çağrısız toplantı yapmak
- veya çağrılı GK toplantısı düzenlemek.
3.Çağrısız GK Toplantısına İtiraz Edilmesi
Çağrısız GK yapılabilmesi için iki şartın birlikte gerçekleşmesi gerekir:
- Tüm pay sahiplerinin veya temsilcilerinin toplantıya katılması
- Hiçbir ortağın çağrısız toplantıya itiraz etmemesi
Eğer ortaklardan biri toplantının çağrılı yapılması gerektiğini ileri sürerek itiraz ederse, tüm paylar toplantıda temsil edilse bile çağrısız GK yapılamaz.
Yönetmeliğin 27. maddesi de bu durumu açıkça düzenlemiştir.
Bu durumda yapılması gereken işlem:
➡️ GK toplantısının usulüne uygun çağrı yapılarak gerçekleştirilmesidir.
4.Toplantının Mahkeme Kararıyla Durdurulması
Yönetmeliğin 27. maddesine göre, mahkeme tarafından toplantının yapılmasının durdurulması halinde GK toplantısı gerçekleştirilemez.
Böyle bir durumda:
- mahkeme kararında belirtilen gerekçeler değerlendirilir.
- toplantıya engel olan durumlar giderilir.
- veya mahkeme kararı istinaf/temyiz edilerek yargı sonucuna göre işlem yapılır.
5.Gerekli Bakanlık İzninin Alınmamış Olması
Bazı anonim şirketlerde esas sözleşme değişiklikleri Bakanlık iznine tabidir.
Bu kapsamda yer alan şirketlerden bazıları şunlardır:
- Bankalar
- Finansal kiralama şirketleri
- Faktoring şirketleri
- Tüketici finansmanı ve kart hizmetleri şirketleri
- Varlık yönetim şirketleri
- Sigorta şirketleri
- Anonim şirket şeklinde kurulan holdingler
- Döviz büfesi işleten şirketler
- Umumi mağazacılık yapan şirketler
- Tarım ürünleri lisanslı depoculuk şirketleri
- Ürün ihtisas borsası şirketleri
- Bağımsız denetim şirketleri
- Gözetim şirketleri
- Teknoloji geliştirme bölgesi yönetici şirketleri
- Sermaye Piyasası Kanununa tabi şirketler
- Serbest bölge kurucusu ve işleticisi şirketler
Eğer GK gündeminde yalnızca esas sözleşme değişikliği bulunuyorsa ve bu değişiklik için gerekli Bakanlık izni alınmamışsa, GK toplantısı yapılamaz.
Ancak gündemde başka maddeler de varsa:
- GK toplantısı yapılabilir,
- diğer gündem maddeleri görüşülür,
- fakat esas sözleşme değişikliği maddesi görüşülemez.
Örneğin; bir holding şirketin olağan GK toplantısında sermaye artırımı gündeme alınmış ancak Bakanlık izni alınmamışsa:
Toplantıda şu konular görüşülebilir:
- faaliyet raporu
- denetçi raporları
- finansal tablolar
- yönetim kurulunun ibrası
- kâr dağıtımı
- yönetim kurulu ücretleri
- denetçi seçimi
Ancak sermaye artırımı konusu karara bağlanamaz.
Özetle:
Anonim şirketlerde GK toplantısı şu durumlarda yapılamaz:
- Bakanlık temsilcisinin bulunması gereken toplantıda temsilcinin olmaması
- Çağrısız GK toplantısında tüm pay sahiplerinin hazır bulunmaması
- Ortaklardan birinin çağrısız toplantıya itiraz etmesi
- Mahkeme kararıyla toplantının durdurulması
- Esas sözleşme değişikliği için gerekli Bakanlık izninin alınmamış olması
Bu durumlar Türk Ticaret Kanunu ve ilgili Yönetmelik hükümlerine dayanmaktadır.
Anonim ortaklık genel kurul toplantısının yapılamaması hakkında daha detaylı bilgi edinmek için diğer blog yazılarımıza bakabilir veya Türkiye’nin ilk ve tek Şirketler Hukuku ile Organize Sanayi Bölgeleri Hukuku Bilgi Sistemi olan Tacirsoft Hukuk Bilgi Sistemi’ni de yakından inceleyebilir ve üye olabilirsiniz. Ayrıca, dilerseniz Kurucumuz Dr. Soner Altaş’ın eserlerine göz atabilirsiniz. Hizmetlerimizden yararlanmak için bizimle iletişime geçebilirsiniz. 25 yılı aşan uzmanlık, bilgi birikimi ve tecrübemiz ile yanınızdayız.